Dr. HAKAN ÖZEROL

Yönetim Danismani - Egitmen                                 
       
                
                                                          

       

ANASAYFA

 

 Iletisim: Hakan Ozerol

Kardes Sitemiz: www.platonegitim.com

 BIR KRIZIN ANATOMISI

Iste bir kriz daha! Gelecegi belli olan, yillardir beklenen ve kaçmak için çaba dahi gösterilmeyen ve teget de geçmeyen bir kriz daha!

Yanlis ekonomik politikalar, sinirsiz liberalizm, egitimsiz vatandaslar, siyasi ihtiras ve yeteneksizlik...Sonuç: Yeni bir kriz daha...

Krizlerin ne zaman olacaklari ve ne kadar sürecekleri gün olarak tesbit edilemez. Edilebilselerdi isimleri kriz olmaz ve kimse de çirilçiplak yakalanmazdi.

Öte yandan size iyi bir haberimiz var: Krizlerin süreçleri bellidir ve hep benzer süreçlerden geçerler. Yani olacagi konusunda bir kaç yildir uyardigimiz krizin ne zaman olacagini size tam olarak söyleyemezdik, söyleyemedik de. Ama nasil gelisecegini söyleyecek bilgi birikimi ve sahsi tecrübeye -ne yazik ki- sahibiz.

Krizler üç asamadan olusurlar:

1) Kalabaliklarin Çilginligi: Bir yada bir kaç varligin fiyatinin hizli bir biçimde yükseldigi birinci asama. Burada yatirimclar bir seyleri çilginca alirlar. Aldiklari sey yada seylerin (Hisse senedi, arsa, emlak) fiyatlarinin sonsuza dek artacagini düsünürler. Her fiyattan aldiklari bu seylerin fiyatlari artar, artar ,artar. Bu finansal bir balondur.

2) Kral Çiplak ve Çöküs :  Oyuncularin bir kismi fiyatlari iyice sisen kiymetlerden artik süphe duymaya baslarlar. Fiyatlar onlari ürkütmektedir. Önceden ucuza almis olan yatirimcilar yavas yavas satisa baslarlar. Satislar sürünün kalanini da ürkütür. Artik yogun bir satis baslamistir. Balon patlamis ve fiyatlar hizla düsmektedir. Alcinin pek gelmedigi bu piyasalarda menkul ve gayrimenkul fiyatlari hizla geriler. Sirketler üretimi yavaslatirlar ve isten çikarmalar baslar. Bu sürecin iki önemli özelligi vardir.

Birincisi: Bazi firma ve özellikle de finans kurumlari hakkinda  dedikodular çikar. Bir kisminin batacagi konusulur ve hatta bazilari batar.

Bu sürecin ikinci özelligi ise, ne kadar çok kiymetin (Hisse, altin, emlak, vs.) fiyatu sismis ve patlamis ise çöküs de o denli ürkütücü olacaktir.

3) Dip ve Durgunluk: Bu kadar felaketen sonra dip görünür. Her çöküsün bir dibi vardir. Burada artik fiyatlar çok düsmüstür ve daha önce fiyatlarin artacagi beklentisi ile ellerindeki kiymetleri satmayan ama artik onlari tasima gücü de kalmayan oyuncular ellerindeki kiymetleri, mecburen düsük fiyatlardan satmaya çalisirlar. Ancak piyasada pek alici olmadigindan yaprak kipirdamaz.

Burada artik sirketler kapanmakta, toplu isten çikarmalar olmaktadir. Kredi dönüsleri artacak ve bankalar likidite sorunlari yasayacaklardir. Toplumda güven duygusu azalir ve güvenlik sorunlari yasanir. Siyasi sistem degisimlere gebedir.

Bu dönemin basladiginin en önemli göstergesi piyasalarda oynakligin (volatilite) düsmesidir. Eger DJ endeksi bir günde 300 puan artip düsüyorsa henüz bu asama baslamamis, yani dip görünmemeistir!

Bu döneme likit giren yatirimcilar oldukça sansli sayilmalidirlar. Zira menkul ve gayrimenkulleri çok iyi fiyatlardan alabileceklerdir. Bu dönem uzun sürer, servet el degistirir, jipe binen bayan profili bir kere dah degisir.

Sonuç:

Ardindan yine bahar gelir ve yeni bir pozitif döngü baslar. Krizler elbette bir gün biterler. Ülkeyi, dükkan gibi kapatacak halimiz yok ya!

Su anda ikinci asamada oldugumuzu rahatlikla soyleyebiliriz. Sizi "dibi gördük" diyenlere inanmayin.

Yok eger finansal kriz ile bu bunalimdan kurtulunamaz ise...Iste onu söylemeye dilimiz varmiyor...Bakiniz 1929-40...


ÜSTAT DER KI:
Ne yukarida ne de asagida olmayan Ay nerededir?
Ne bizimle ne de bizsiz olmayan nerededir?
Orada, burada deme; dogrusunu söyle;
Alem hep odur.Fakat onu görebilecek göz nerede!

                                 Mevlana Celaleddin Rumi